W drugiej połowie miesiąca na naszym blogu publikujemy zestaw kluczowych statystyk dot. górnictwa i energetyki węgla kamiennego w Polsce. Dane są publikowane z 1,5-miesięcznym opóźnieniem, po ich udostępnieniu przez Agencję Rynku Energii oraz Agencję Rozwoju Przemysłu (oddział Katowice).
W ostatnim miesiącu zamieściliśmy na platformie energy.instrat nowy wykres – ceny gazu ziemnego z dostawą w kolejnym miesiącu. Wykres odnosi się do europejskiego benchmarku rynku gazu – holenderskiego hubu TTF (Title Transfer Facility). To odpowiedź na wzrost zainteresowania rynkiem paliw w związku z wybuchem konfilktu na Bliskim Wschodzie. Zapraszamy do odwiedzenia nowej strony oraz do zapoznania się z wpisem na blogu.
Na początek Przeglądu warto sprawdzić ile prądu wyprodukowano w ciągu miesiąca z węgla kamiennego oraz innych paliw. Pokrywanie znaczącej części zapotrzebowania na energię to jego podstawowa, lecz nie jedyna rola.
Krajowe elektrownie wyprodukowały 17,5 TWh w styczniu 2026 r. To o prawie 2 TWh energii wyprodukowanej więcej niż w grudniu i najwięcej w historii Polski.
Węgiel kamienny był wiodącym paliwem i przyczynił się do produkcji ponad 7 TWh energii elektrycznej. To najwięcej od grudnia 2022 roku i około dwa razy więcej niż w miesiącach letnich ubiegłego roku (czerwiec-sierpień). Jego udział utrzymuje się na poziomie około 40%, czyli mniej więcej tyle samo co w dwóch poprzednich miesiącach. Wynika to ze wspomnianej rekordowej produkcji w całym kraju.
Następne w kolejności generacji były jednostki na węgiel brunatny oraz gazowe. Te ostatnie pierwszy raz w historii wyprodukowały ponad 3 TWh energii. Rekordowy wynik osiągnęły też elektrownie biomasowe, które przyczyniły się do produkcji aż 877 GWh.
Źródła bezemisyjne (głównie turbiny wiatrowe z udziałem 14%) odpowiadały za 17% miksu.
W styczniu ubyło 110 MW mocy z jednostek opalanych węglem kamiennym. Przybyło zaś 162 MW w wietrze i 503 MW w fotowoltaice. To największe miesięczne przyrosty dla obu źródeł od 2024 roku. Tym samym elektrownie słoneczne przebiły barierę 25 GW i odpowiadają już za ⅓ całkowitej mocy zainstalowanej w systemie elektroenergetycznym. Jeżeli zaś chodzi o turbiny wiatrowe, styczniowy przyrost stanowi niemal 40% całkowitej mocy netto dodanej do systemu przez cały ubiegły rok. O słabym tempie rozwoju energetyki wiatrowej pisaliśmy tutaj.
Więcej danych dostępnych jest na wykresie “Produkcja energii elektrycznej wg ARE” oraz “Zainstalowana moc źródeł energii elektrycznej wg ARE”
Węgiel kamienny w Polsce w styczniu 2026
Poniżej analizujemy miesięczne dane z sektora górnictwa węgla kamiennego. Komentarze odnoszą się do wykresów dostępnych stale na energy.instrat.pl
Symbole oznaczają:
↗ wzrost,
↘ spadek,
= utrzymanie się wartości względem zeszłego miesiąca.
Wydobycie i sprzedaż węgla kamiennego
WYDOBYCIE – 3,40 Mt ↗
SPRZEDAŻ – 3,79 Mt ↘
Wydobycie węgla nieco wzrosło po gwałtownym spadku w grudniu. Wciąż jest jednak o 16% niższe rok wcześniej. Spadła natomiast sprzedaż – o 8% w skali miesiąca i 11% w skali roku. Nigdy wcześniej na początku roku (w styczniu) obie te wartości nie były tak niskie. Choć krajowe elektrownie i elektrociepłownie pracowały intensywnie, korzystały w znacznej mierze ze swoich zapasów.
Zapasy węgla kamiennego
SUMA – 10,35 Mt ↘
ZAPASY PRZY KOPALNIACH (górnictwa) – 4,19 Mt ↘
ZAPASY PRZY KOPALNIACH, ZAKUPIONE (przez energetykę) – 0,37 Mt ↘
ZAPASY PRZY ELEKTROWNIACH (energetyki) – 5,78 Mt ↘
Suma zapasów spadła do poziomu najniższego od kwietnia 2023. Niemal milion ton ze swoich zapasów skonsumowała energetyka, pracując z wytężeniem, by zaspokoić duże potrzeby grzewcze (elektrociepłownie zużyły o 33% więcej węgla niż w styczniu rok temu). Kopalniom udało się pozbyć ze składowisk ponad 420 tys. ton. Rok temu (na przełomie lat 2024/2025) mieliśmy do czynienia z podobnym trendem, gdy po jesiennych wzrostach zapasy malały w styczniu (i potem w lutym).
Zatrudnienie w górnictwie węgla kamiennego
71 245 osób ↘
Zatrudnienie w węglu spadło o kolejne 166 etatów. Dane z kolejnego miesiąca potwierdzają zatem trend spadku zatrudnienia w sektorze górnictwa węgla kamiennego w Polsce w kolejnym roku.
Cena węgla dla energetyki (PSCMI 1)
PSCMI 1 – 321 PLN/t ↘ – 14,72 PLN/GJ ↘
Z powodu spadającej – mimo wysokiego zużycia – sprzedaży, cena węgla dla energetyki była niższa o 4-5% w stosunku do grudnia. Spadek rok do roku wyniósł 11% – dynamika jest więc duża i nie wróżąca dobrze finansom górnictwa, choć wciąż mniejsza niż w ostatnich dwóch latach.
Cena węgla dla ciepłownictwa (PSCMI 2)
PSCMI 2 – 398 PLN/t ↘ – 17,22 PLN/GJ ↘
Cena węgla kamiennego dla ciepłownictwa po raz pierwszy od początku 2022 roku zeszła poniżej 400 zł/t. Jest to kontynuacja trwającego od sierpnia 2023 (choć nie w każdym miesiącu) trendu generalnego spadku cen krajowego węgla kamiennego.
Cena węgla kamiennego dla energetyki (PSCMI 1) vs importowanego z portów ARA
PSCMI 1 – 14,72 PLN/GJ ↘
Import (ARA) – 15,83 PLN/GJ ↘
Ceny transakcji zakupu węgla poprzez europejskie porty znacznie potaniały od nowego roku (ok. 1,6 zł/GJ) i zbliżyły się do cen krajowych. Te jednak również się obniżyły, strategicznie trzymając się poniżej konkurencyjnego surowca. PSCMI 1 utrzymuje się poniżej indeksu dla węgla z portów ARA od 2024 roku.
Porównujemy ceny węgla energetycznego (PSCMI 1) z importowanym węglem energetycznym w jednostce uwzględniającej różnice jakościowe [PLN/GJ]. Węgiel dla ciepłownictwa (PSCMI 2) jest domyślnie odfiltrowany.
Więcej danych dostępnych jest w sekcji “Ceny węgla i koszt produkcji (PL vs import)”
To wszystko w bieżącym wydaniu. Dziękujemy za zapoznanie się z Przeglądem Węglowym i zachęcamy do udostępniania.
Więcej informacji
Jeśli szukasz więcej informacji o górnictwie, sprawdź naszą bazę danych: Kopalnie węgla w Polsce. Zawiera ona m. in. kompletną listę aktywnych złóż, statystyki roczne kopalń oraz aktualny harmonogram wygaszania. Zapraszamy do zapoznania się z nią!
Kontakt
Wojciech Przedlacki, Product Owner energy.instrat.pl, [email protected]
