W drugiej połowie miesiąca na naszym blogu publikujemy zestaw kluczowych statystyk dot. górnictwa i energetyki węgla kamiennego w Polsce. Dane są publikowane z 1,5-miesięcznym opóźnieniem, po ich udostępnieniu przez Agencję Rynku Energii oraz Agencję Rozwoju Przemysłu (oddział Katowice).

W ostatnim miesiącu zamieściliśmy na platformie całkiem nową stronę napakowaną zawartością powiązaną z górnictwem. Jeśli chcesz poznać temat emisji metanu z górnictwa w Polsce, koniecznie na nią zajrzyj!
Na początek Przeglądu warto sprawdzić ile prądu wyprodukowano w ciągu miesiąca z węgla kamiennego oraz innych paliw. Pokrywanie znaczącej części zapotrzebowania na energię to jego podstawowa, lecz nie jedyna rola.
We wrześniowym miksie energetycznym widoczna była zmiana pogody. Produkcja turbin wiatrowych zwiększyła się (+490 GWh), a ogniw fotowoltaicznych zmniejszyła (-710 GWh), chociaż warunki i ciągły przyrost liczby instalacji i tak pozwoliły na rekordowy – jak na wrzesień – udział w postaci 15%. Biomasa po sierpniowym “rajdzie” znów wróciła do poprzedniego poziomu generacji. Było więcej energii z gazu (+140 GWh), ale największy wzrost od sierpnia zanotowały elektrownie na węgiel kamienny (+540 GWh). Ogółem, na czele źródeł stał węgiel kamienny, brunatny, potem słońce i wiatr, tuż za którym był gaz. Krajowe elektrownie wyprodukowały nieco więcej energii elektrycznej niż w zwyczajowo mniej wymagających miesiącach letnich. Źródła bezemisyjne odpowiadały za 30% produkcji, a węglowe za 50%.
Warto wspomnieć też o zmianach w miesięcznej mocy zainstalowanej, ponieważ w węglu kamiennym nastąpił spadek o 460 MW. O ile nam wiadomo, nie było to wyłączenie żadnej z pracujących dotychczas dużych jednostek (co musiałoby być wiadome z góry), lecz prawdopodobnie demontaż urządzeń którejś z odstawionych instalacji.
Więcej danych dostępnych jest na wykresie “Produkcja energii elektrycznej wg ARE” oraz “Zainstalowana moc źródeł energii elektrycznej wg ARE”
Węgiel kamienny w Polsce we wrześniu 2025
Poniżej analizujemy miesięczne dane z sektora górnictwa węgla kamiennego. Komentarze odnoszą się do wykresów dostępnych stale na energy.instrat.pl
Symbole oznaczają:
↗ wzrost,
↘ spadek,
= utrzymanie się wartości względem zeszłego miesiąca.
Wydobycie i sprzedaż węgla kamiennego
WYDOBYCIE – 3,75 Mt ↗
SPRZEDAŻ – 3,82 Mt ↗
Obie wielkości zanotowały bardzo wysokie jak na ostatnie lata wzrosty. Wydobycie zwiększyło się o 660 tysięcy ton, a sprzedaż o 630 tys. Takie skoki zdarzają się raz na rok lub rzadziej. Zużycie wzrosło zarówno w elektrowniach, jak i elektrociepłowniach, które jednocześnie kolejny miesiąc z rzędu zwiększyły swoje zapasy.
Zapasy węgla kamiennego
SUMA – 12,14 Mt ↗
ZAPASY PRZY KOPALNIACH (górnictwa) – 5,44 Mt ↘
ZAPASY PRZY KOPALNIACH, ZAKUPIONE (przez energetykę) – 0,31 Mt =
ZAPASY PRZY ELEKTROWNIACH (energetyki) – 6,39 Mt ↗
Kolejny miesiąc wzrostów zapasów węgla. Odpowiadały za to elektrownie i elektrociepłownie, wypełniające swoje bunkry przed zimą. Wzrost trwający od 3 miesięcy jest ostry – od czerwca wyniósł 30%. Zwykle szczytowa wartość przypada w październiku, a nawet w grudniu, zatem można spodziewać się dalszego wzrostu. Popyt pozwolił na zredukowanie zapasów przy kopalniach, jednak w niewielkim stopniu.
Zatrudnienie w górnictwie węgla kamiennego
71 666 osób ↘
Liczba zatrudnionych zmniejszyła się w ciągu miesiąca o 150 osób. Jest to jedna z mniejszych redukcji w ciągu tego roku. Bilans etatów w okresie 12 miesięcy to stały spadek o ponad 3000.
Cena węgla dla energetyki (PSCMI 1)
PSCMI 1 – 331 PLN/t ↗ – 15,31 PLN/GJ ↗
Cena węgla dla energetyki z pierwszym zauważalnym wzrostem od 6 miesięcy, choć wciąż skromnym – różnica na tonie wyniosła kilka złotych, co przełożyło się na jednoprocentowy wzrost.
Cena węgla dla ciepłownictwa (PSCMI 2)
PSCMI 2 – 449 PLN/t ↗ – 19,35 PLN/GJ =
Cena za tonę węgla dla ciepłownictwa dostarczonego we wrześniu była nieco wyższa niż w sierpniu, jednak wyższa była też jego kaloryczność – cena za GJ pozostała więc bez zmian. Poziom cen wydaje się stabilizować po spadkach po okresie kryzysu energetycznego.
Cena węgla kamiennego dla energetyki (PSCMI 1) vs importowanego z portów ARA
PSCMI 1 – 15,31 PLN/GJ ↗
Import (ARA) – 17,58 PLN/GJ ↗
Węgiel przypływający do polskich portów we wrześniu kosztował o 27 gr więcej na gigadżulu – to nieznaczny wzrost. Cena importowanego surowca podlega dość regularnym, miesięcznym wahaniom. PSCMI1 pozostaje w pobliżu tej wartości (konkretnie – poniżej, by pozostać konkurencyjnym), jednak ma raczej stabilny przebieg.
Porównujemy ceny węgla energetycznego (PSCMI 1) z importowanym węglem energetycznym w jednostce uwzględniającej różnice jakościowe [PLN/GJ]. Węgiel dla ciepłownictwa (PSCMI 2) jest domyślnie odfiltrowany.
Więcej danych dostępnych jest w sekcji “Ceny węgla i koszt produkcji (PL vs import)”
To wszystko w bieżącym wydaniu. Dziękujemy za zapoznanie się z Przeglądem Węglowym i zachęcamy do udostępniania.
Więcej informacji
Jeśli szukasz więcej informacji o górnictwie, sprawdź naszą bazę danych: Kopalnie węgla w Polsce. Zawiera ona m. in. kompletną listę aktywnych złóż, statystyki roczne kopalń oraz aktualny harmonogram wygaszania. Zapraszamy do zapoznania się z nią!
Kontakt
Wojciech Przedlacki, Product Owner energy.instrat.pl, [email protected]